Allemaal één pot nat: beursprijs, marktprijs, epex prijs, inkoopprijs en dagprijs epex

Wat hebben beursprijs, marktprijs, epex prijs, inkoopprijs, dagprijs epex, stroomprijs en voorspelde beursprijs met elkaar te maken? 🥴

Precies, ze betekenen allemaal hetzelfde! Maar wist jij dat als onwetende consument? Grote kans van niet. 

Bovenstaande termen zijn gevonden op websites verschillende aanbieders van dynamische stroomcontracten. In prijscalculators. 

Ik pleit voor het standaardiseren van terminologie als het gaat om het vergelijken van stroom contracten. Dynamisch, vast of variabel. De huidige manier is onnodig en zorgt alleen maar voor onduidelijkheid onder consumenten. Laten we het consumenten vooral wat makkelijker maken. Zo moeilijk is dit niet. 

terminologie dynamische energie contracten

Als consument moet je eerst uitvogelen wat welke term precies inhoudt voordat je aanbieders goed kan gaan vergelijken. 

Om weer een klein beetje bos door de bomen te kunnen zien ben ik op onderzoek uit gegaan en heb een aantal grote leveranciers van dynamische stroomcontracten in kaart gebracht. 

Ik heb mij gericht op de terminolgie. De gevonden termen leg ik hieronder zo goed als mogelijk uit. Om jou te helpen om zo goed als mogelijk te vergelijken. 

De basis van een prijscalculatie formulier

Als je gaat voor een dynamisch energie contract dan zijn er eigenlijk een aantal elementen die in prijs-calculators van stroom aanbieders terug komen. Qua structuur zie je vaak het volgende terug komen. 

👉 Voor het afnemen van stroom 
1. “Afname stroom per jaar in kWh”
2. “Inkoopprijs stroom per kWh“
3. “Inkoopvergoeding per kWh“

👉 Voor het terugleveren van stroom
4. “Teruglevering per jaar in kWh“
5. “Verkoopvergoeding per kWh“

👉 Voor het leveren van stroom
6. “Vaste leveringskosten“
7. “Netbeheerskosten“

👉 Overig
8. “Vermindering energiebelasting“

Ok, bovenstaande is de basis. Nu ga ik per onderdeel (1-8) een aantal varianten noemen die je ook tegenkomt. 

1. Afname stroom per jaar in kWh

Wat veel leveranciers willen weten: hoeveel stroom neem je, in kWh, in totaal per jaar van het elektriciteitsnet af. 

Maar ze noemen veelal ‘verbruik’ in de terminologie. Maar verbruik is wat je per jaar totaal verbruikt. 

En stel, je heb 10 zonnepanelen die stroom opwekken. Stroom die je direct in je huis verbruikt. Bij het gebruik van de term ‘verbruik’ zou je je zelfconsumptie op moeten tellen bij de totale afname van stroom. 

Alternatieve gebruikte termen

  • Jaarverbruik (SamSam)
  • Stroomverbruik (Frank Energie, Hegg Energy)
  • Verbruik (Zonneplan, HalloStroom)
  • Stroomverbruik (ANWB)
  • Normaal verbruik (Eneco)

Tibber noemt helemaal niks, alleen kWh/jaar. Eneco maakt het nog lastiger, want wat is ‘normaal’. Wat is daar de definitie van? 

Suggestie voor een standaard
Stroom afname per jaar in kWh

2. Inkoopprijs stroom per kWh

Nog zo'n leuke, de inkoopprijs van stroom per kWh. Stroom wordt door leveranciers ingekocht op de day-ahead-markt, ook wel EPEX markt genoemd. Een beurs voor handelen in stroom. 

En ja, het is een prijs die iedere dag (zelfs ieder uur en per juni 2025 per kwartier) anders is. En het klopt ook dat ze moeten inkopen. En ja, er wordt ook een jaar-voorspelling gedaan op basis van historische prijzen. 

Alternatieve gebruikte termen

  • Beursprijs (Tibber)
  • Dagprijs EPEX (Hegg Energy)
  • Verwachte beursprijs (NextEnergy)
  • Marktprijs (HalloStroom)
  • Inkoopprijs (vandebron, Innova)
  • Inkoopprijzen (Frank Energie)
  • Voorspelde beursprijs (Samsam)

Suggestie voor een standaard
Inkoopprijs stroom per kWh

3. Inkoopvergoeding stroom per kWh

Bij dynamische contracten betaal je de marktprijs van stroom. Echter, voor niets gaat de zon op. Leveranciers rekenen aan jou een extra bijdrage voor het inkopen van stroom: de inkoopvergoeding. Deze vergoeding is per kWh gelijk: als de prijs van 1 kWh laag is maar ook als prijs hoog is. 

Het goede nieuws, de meeste leveranciers (Tibber, NextEnergy, Frank Energie, HalloStroom, vandebron, Innova, Samsam) gebruiken ‘Inkoopvergoeding’ als term. Yeeah! 

Alternatieve gebruikte termen

  • Inkoopkosten (Hegg Energy)
  • Inkoopvergoeding (vandebron)
  • Marktprijsopslag (Energiek)
  • Opslag (Energie Van Ons)
  • Variabele inkoopvergoeding (Frank Energie)
  • Handling fee (Zonneplan)

Suggestie voor een standaard
Inkoopvergoeding per kWh

4. Teruglevering per jaar in kWh

Heb je zonnepanelen? Dan wekken deze, als het goed is, stroom voor je op. Deze stroom kan je zelf direct in huis verbruiken (afwasmachine, televisie, koken, lampen, opslaan in thuisbatterij etc) of terugleveren aan het elektriciteitsnet. Dat word vaak ‘terugleveren' genoemd. 

Even een complimentje 👍 voor Frank Energie, die schrijft de vraag gewoon uit: “Wat is de jaarlijkse teruglevering van je zonnepanelen?”. Duidelijker kan het niet. Easy. 

Ook Pure Energie krijgt een complimentje. Ook zij schrijven de vraag uit: “Hoeveel lever je jaarlijks terug?”

Alternatieve gebruikte termen

  • Teruglevering (HalloStroom, Zonneplan, Energiek)
  • Overproductie (Tibber)
  • Netto teruglevering (Pure Energie)
  • Levering (NextEnergy)

Suggestie voor een standaard
Teruglevering per jaar in kWh

5. Verkoopvergoeding per kWh

Als je stroom aan het elektriciteitsnet levert, omdat je de opgewekte zonnestroom niet direct in je huis nodig hebt, krijg je hier een vergoeding voor. Je verkoopt jouw stroom voor de dan geldende stroomprijs (zie punt 2). 

Het volgende is goed om te weten. 

  • Een aantal leveranciers geven je een  vergoeding bovenop de marktprijs (Tibber, Zonneplan en Easy Energy) ❤️ 
  • Een aantal leveranciers rekenen, gewoon, de échte marktprijs. 
  • Een aantal leveranciers halen eerst een bedrag van de marktprijs af 😠

Meer weten over bovenstaande? Kijk dan even in dit actuele overzicht met dynamische stroom leverancier tarieven. Op deze laatste 😠 groep ga ik even door want nu gaat het leuk worden. 

Niet iedere leverancier geeft specifiek weer in de prijsopbouw aan dat je jouw teruggeleverde stroom verkoopt. Het wordt verrekend met je totale stroom afname (punt 1). En dat is gek, want de als je stroom verkoopt (overdag) is het een stuk minder waard (in euro's) dan wanneer je het in de ochtend of avond moet inkopen. 

Een expliciete vermelding zou dus wel handig zijn. Er word eerder in het proces immers ook naar gevraagd. 

Alternatieve gebruikte termen

  • Marktprijsafslag (Energiek)
  • “Afslag teruglevering” (Innova)
  • Afslagtarief (HalloStroom)
  • Terugleveropslag (Easy Energy)
  • Inkoopvergoeding TL (Frank Energie)

Suggestie voor een standaard
Verkoopvergoeding stroom per kWh

6. Vaste leveringskosten

Per maand betaal je jouw dynamische stroomleverancier een vast bedrag. Zie het als een soort van abonnementskosten. De aanbieders Tibber, Energiek, Next Energy, ANWB, Hegg Energy noemen het allemaal “Vaste leveringskosten”. 

Alternatieve gebruikte termen

  • Termijnbedrag (Pure Energie)
  • Vaste leveringskosten stroom (Zonneplan)

Suggestie voor een standaard
Vaste leveringskosten

7. Netbeheerskosten

De netbeheerskosten zijn kosten die, via je stroomleverancier, door je netwerkbeheerder (Stedin, Enexis, Liander) in rekening wordt gebracht. Dat zijn vaste bedragen per regio en zijn afhankelijk van de zwaarte van je stroom-aansluiting. 

Het goede nieuws: alle leveranciers gebruiken dezelfde terminologie. 

Het kan dus wel 😃

Suggestie voor een standaard
Netbeheerskosten

8. Vermindering energiebelasting

De Belastingdienst ziet een deel van je energieverbruik als basisbehoefte. Daarom hoef je over een deel geen belasting te betalen. Je krijgt daarvoor een korting. Dit is een vaste korting per aansluiting, die niet afhangt van je energieverbruik. 

De “Vermindering energiebelasting” wordt bij alle leveranciers op precies dezelfde manier genoemd, net als de netbeheerskosten. 

Yeeeha 🎉

Suggestie voor een standaard
Vermindering energiebelasting

Conclusie: genoeg te winnen als het om terminologie gaat

Een appel is een appel en geen auto. Een peer is een peer en geen tafel. We weten wat we bedoelen met ieder woord of term. De dynamische energiemarkt is nog jong. Traditionele energiebedrijven bieden bestaande dienstenpakketten uit en nieuwe start-ups komen met vernieuwende inzichten. 

Ieder bedrijf doet het op zijn eigen manier. Dat is ook precies de reden dat termen van elkaar gaan afwijken maar wel veel op elkaar lijken. 

Verbruik is niet hetzelfde als gebruik. Afslag is niet hetzelfde als opslag en levering is niet hetzelfde als overproductie. Maar het lijkt allemaal op elkaar en heeft ook nog allemaal een beetje met elkaar te maken. 

Dus, verander je terminologie. Want… 

  • Alleen dan weten consumenten wat jullie met bepaalde termen bedoelen
  • Alleen dan kunnen consumenten de juiste informatie invullen.
  • Alleen dan kunnen jullie een juiste prijsindicatie geven. 
  • Alleen dan voorkomen jullie verkeerde verwachtingen
  • Alleen dan zullen jullie minder vragen krijgen. 
  • Alleen dan neemt de druk op de klantenservice af. 
  • Alleen dan is de kans groter dat nieuwe klanten lang bij jullie blijven

Energiebedrijven. Maak het je nieuwe klanten makkelijk. Verzand niet in mooie zelfbedachte hippe termen maar hou het simpel, concreet en misschien wel een beetje traditioneel saai. 

Jeroen Bakker
Over de auteur
Jeroen Bakker
Enthousiasteling

Deze trotse en sportieve Groninger heeft verregaande interesse in duurzaamheid, energie en domotica. Hij is mede-eigenaar van B2Design, maakt shuffleboards met de drie broers van Tafelsmaak en verkoopt met zijn dochter ijs met de Toverkar.